Tổng quan về Stadio Olimpico
Stadio Olimpico, thường được gọi ngắn gọn là l’Olimpico, là sân vận động đa năng nằm tại Rome, Ý. Với sức chứa hiện tại khoảng 70.634 chỗ ngồi, đây là sân vận động lớn nhất thủ đô và lớn thứ hai cả nước, chỉ sau San Siro tại Milan.
Trước các đợt cải tạo lớn, đặc biệt là giai đoạn trước World Cup 1990, Olimpico từng có sức chứa vượt mốc 100.000 khán giả và khi đó được biết đến với tên gọi Stadio dei Centomila. Hiện nay, sân thuộc quyền sở hữu của Sport e Salute, cơ quan quản lý các công trình thể thao công cộng của Ý, và được vận hành dưới sự giám sát của Ủy ban Olympic Quốc gia Ý (CONI).
Stadio Olimpico là sân nhà truyền thống của hai câu lạc bộ AS Roma và Lazio, đồng thời thường xuyên được lựa chọn làm địa điểm thi đấu của đội tuyển quốc gia Ý ở nhiều môn thể thao.
Các mốc thời gian quan trọng
| Mốc thời gian | Sự kiện tiêu biểu |
|---|---|
| 1928 | Khởi công xây dựng với tên gọi Stadio dei Cipressi. |
| 17/05/1953 | Khánh thành chính thức dưới tên Stadio dei Centomila. |
| 1960 | Đăng cai Thế vận hội Mùa hè và chính thức mang tên Stadio Olimpico. |
| 1968 | Tổ chức chung kết và trận đá lại UEFA Euro. |
| 1990 | Đăng cai trận chung kết FIFA World Cup. |
| 2009 | Địa điểm tổ chức chung kết UEFA Champions League. |
| 2021 | Địa điểm khai mạc và thi đấu UEFA Euro 2020. |
| 2024 | Đăng cai Giải vô địch điền kinh châu Âu. |
Lịch sử hình thành: từ Stadio dei Cipressi
Theo KUBET: Trong bản quy hoạch đô thị Rome đầu thế kỷ XX, khu vực phía tây bắc thành phố chưa được định hướng phát triển các công trình thể thao quy mô lớn. Tuy nhiên, bước sang những năm 1920, chính quyền Ý coi thể thao như một công cụ thể hiện sức mạnh quốc gia và quyết định xây dựng một tổ hợp thể thao đồ sộ tại Foro Italico.
Công trình được khởi công năm 1928 dưới sự chỉ đạo của kiến trúc sư Enrico Del Debbio. Do đặc thù địa hình đầm lầy dưới chân đồi Monte Mario, toàn bộ mặt sân phải được nâng cao khoảng bốn mét, đòi hỏi khối lượng đất san lấp khổng lồ. Trong giai đoạn đầu, sân chủ yếu phục vụ các sự kiện quần chúng và diễu hành, thay vì các hoạt động thể thao chuyên nghiệp.
Stadio dei Centomila và bước ngoặt hậu chiến
Thông tin thể thao Kubet chia sẻ: Sau Thế chiến II, Ủy ban Olympic Quốc gia Ý tiếp quản công trình và định hướng lại vai trò của sân vận động. Năm 1953, sân được hoàn thiện và khánh thành với tên gọi Stadio dei Centomila, phản ánh sức chứa khổng lồ vào thời điểm đó.
Cấu trúc bê tông kiên cố cùng bốn khán đài đặc trưng giúp Olimpico nhanh chóng trở thành một trong những sân vận động hiện đại nhất châu Âu, dù còn hạn chế về hệ thống mái che.
Thế vận hội Rome 1960 – dấu mốc lịch sử
Thế vận hội Mùa hè Rome 1960 đánh dấu bước ngoặt đưa Stadio Olimpico lên tầm vóc toàn cầu. Sân vận động là nơi diễn ra lễ khai mạc, bế mạc và toàn bộ các nội dung điền kinh trọng điểm.
Thế vận hội này ghi dấu nhiều kỷ lục đáng nhớ, trong đó có màn trình diễn xuất sắc của vận động viên Wilma Rudolph, biến Olimpico trở thành biểu tượng của điền kinh thế giới trong thập niên 1960.
Trung tâm bóng đá châu Âu
Sau Olympic 1960, Stadio Olimpico dần trở thành trái tim của bóng đá Ý. Sân từng đăng cai chung kết UEFA Euro 1968, nhiều trận chung kết cúp châu Âu và đặc biệt là trận chung kết World Cup 1990.
Cải tạo toàn diện cho World Cup 1990
Để phục vụ World Cup 1990, Olimpico trải qua đợt cải tạo lớn nhất trong lịch sử. Gần như toàn bộ sân được xây dựng lại, bổ sung mái che bao phủ các khán đài và nâng cấp hệ thống kỹ thuật, an ninh, truyền thông.
Dù chi phí cải tạo gây nhiều tranh luận, Olimpico sau năm 1990 được đánh giá là một trong những sân vận động hiện đại và an toàn nhất châu Âu.
Olimpico trong thế kỷ XXI
Bước sang thế kỷ mới, sân tiếp tục được nâng cấp vào giai đoạn 2007–2008 để phục vụ chung kết Champions League 2009. Các khu vực ghế ngồi, phòng báo chí và không gian VIP được cải thiện rõ rệt, dù sức chứa giảm nhẹ.
Năm 2021, Olimpico trở thành địa điểm khai mạc UEFA Euro 2020, và đến năm 2024, sân tiếp tục khẳng định vai trò khi đăng cai Giải vô địch điền kinh châu Âu, đúng nửa thế kỷ sau lần tổ chức trước đó.
Không gian của bóng bầu dục và âm nhạc
Ngoài bóng đá, Stadio Olimpico còn là thánh địa của đội tuyển bóng bầu dục Ý tại Giải Six Nations. Từ năm 2012, hầu hết các trận đấu lớn của đội tuyển đều diễn ra tại đây.
Hệ thống mái che và sức chứa lớn cũng biến Olimpico thành điểm đến lý tưởng cho các buổi hòa nhạc quy mô lớn. Kỷ lục khán giả cho một sự kiện âm nhạc tại sân thuộc về buổi biểu diễn năm 1998 với khoảng 90.000 người tham dự.
Không chỉ là một sân vận động, Stadio Olimpico là chứng nhân cho lịch sử thể thao, văn hóa và xã hội của nước Ý hiện đại. Qua gần một thế kỷ tồn tại, công trình này vẫn giữ vai trò trung tâm trong đời sống thể thao châu Âu và tiếp tục là niềm tự hào của thành Rome.
Tìm hiểu tổng quan SVĐ Stadio Olimpico không chỉ giúp người đọc hiểu rõ hơn về kiến trúc và công năng của một sân vận động lịch sử, mà còn mở ra bức tranh toàn diện về những giá trị tinh thần, ký ức tập thể và niềm đam mê thể thao đã được gìn giữ, bồi đắp qua nhiều thế hệ.
